Đất Nước - Nguyễn Đình Thi  

Đất Nước - Nguyễn Đình Thi  

Ngữvăn 12- Ban Cơbản

Tuần lễ thứ: 10 . Tiết thứ: ½ tiết 30. Ngày sửa:29/10/2009

Đọc thêm: ĐẤT NƯỚC
                   (Nguyễn Đình Thi)
I. MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
Giúp HS:
- Cảm nhận được những xúc cảm và suy nghĩ của nhà thơ về ĐN qua những hình ảnh mùa thu và hình ảnh ĐN đau thương bất khuất, anh hùng trong cuộc kháng chiến chống Pháp.
- Thấy được những đặc điểm nghệ thuật của bài thơ.
II. TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1. Ổn định lớp- Kiểm tra bài cũ:
Ổn định lớp: HS và GV yên vị, điểm danh, yêu cầu ngồi ngay ngắn, im lặng, lắng nghe, suy nghĩ về câu hỏi, chú ý bổ sung cho bạn. (01’)

Kiểm tra bài cũ:


Hỏi: Trong đoạn trích “Đất Nước”, trích trường ca “Mặt đường khát vọng”, tác giả Nguyễn Khoa Điềm cảm nhận “Đất Nước” theo phương diện nào?
Trả lời:
Địa lí, lịch sử, văn hóa, truyền thống, sinh hoạt thường ngày,… đặc biệt, tác giả đi sâu lí giải tư tưởng “Đất Nước của Nhân dân”.
Hỏi: Cơ sở tác giả xác định tư tưởng “ Đất Nước của Nhân Dân”?
Trả lời:
- Địa hình sông núi.
- Dòng chảy lịch sử, văn hóa.
- Sự kế thừa một phần Đất nước có ở trong mỗi con người…
2. Giới thiệu bài mới:
Nếu trong đoạn trích “Đất Nước”, trích trường ca “Mặt đường khát vọng”, tác giả Nguyễn Khoa Điềm cảm nhận “Đất Nước” theo phương diện: Địa lí, lịch sử, văn hóa, truyền thống, sinh hoạt thường ngày,… đặc biệt, tác giả đi sâu lí giải tư tưởng “Đất Nước của Nhân dân” thì trong bài thơ “Đất Nước”, Nguyễn Đình Thi lại cảm nhận Đất Nước qua hai hình ảnh bầu trời và mặt đất, qua hình ảnh Đất Nước trong quá khứ, hiện tại, tương lai, trong hình ảnh ĐấtNước đau thương mà anh dũng. Để rõ hơnđiều này, ta cùngnghiên cứu thi phẩmm này của Nguyễn Đình Thi.

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG CẦN ĐẠT
* Hoạt động 1: Hướng dẫn HS tìm hiểu phần tiểu dẫn (05’).
- Thao tác 1: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu tác giả.
+ GV: Gọi HS đọc phần Tiểu dẫn của SGK
+ GV: Em hãy trình bày sự hiểu biết của em về tác giả Nguyễn Đình Thi, nhất là những sáng tác thơ của ông?
HS dựa vào tiểu dẫn, tích hợp dọc với bài “Mấy ý nghĩ về thơ” để phát biểu.
GV củng cố, hướngdẫn HS đánh dấu trong SGK.

- Thao tác 2: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu chung về văn bản.
+ GV: Em giới thiệu đôi nét về hoàn cảnh sáng tác bài thơ?
HS: đựa vào Tiểu dẫn trình bày.
GV: Giảng thêm về hoàn cảnh Đất Nước: 1948- 1949- ĐN ở giai đoạn đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp nên chưa được giải phóng. 1955, miền Bắc đã được giải phóng, đi lên CNXH.

+ GV: Em hãy chia bố cục của văn bản?
HS dựa vào văn bản và vở soạn để nêu bố cục và đặt tên từng phần.
GV củng cố.

* Hoạt động 2: Hướng dẫn HS tìm hiểu văn bản
- Thao tác 1: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu mùa thu trong hoài niệm của nhà thơ.
+ GV: Gọi HS đọc diễn cảm văn bản.
+ GV: Mùa thu của Hà Nội năm xưa được tác giả miêu tả như thế nào?

+ GV: Trong mùa thu ấy, những con người được miêu tả như thế nào?

- Thao tác 2: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu mùa thu Mùa thu hiện tại ở chiến khu Việt Bắc.
+ GV: Mùa thu hiện tại đã có những thay đổi như thế nào?
HS: Tâm trạng con người và cảnh vật đềuthay đổi.

+ GV: Những hình ảnh, tính từ, điệp từ diễn tả điều gì?
HS tìm và nhận xét.

+ GV: Nhà thơ còn suy tư về những truyền thống gì của dân tộc?

- Thao tác 3: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu Những suy tư và cảm nhận về đất nước trong chiến đấu.
+ GV: Câu thơ nào khái quát được hình ảnh đất nước ta dưới ách nô lệ?
Hs tìm trong văn bản, nhận xét.

- GV: Hình ảnh con người Việt Nam, dân tộc Việt Nam hiện lên trong chiến đấu như thế nào?

HS tìm trong văn bản, chỉ ra các chi tiết, nhận xét về tác dụng của ccác biện pháp nghệ thuật.

* Hoạt động 3: Hướng dẫn học sinh tổng kết.
- GV: Nội dung cơ bản của đoạn trích ?
- GV: Những đặc điểm đặc sắc về nghệ thuật của đoạn trích?
HS nhìn lướt toàn bộ phần vở ghi, kết hợp với bài soạn, văn bản để nhận xét. I. Giới thiệu:
1. Tác giả:
(SGK)
- Là một trong những nhà thơ đa tài, hoạt động trên nhiều lĩnh vực nghệ thuật và đều có sự thành công
- Thơ ông có bản sắc và giọng điệu riêng, có nhiều tìm tòi theo xu hướng sáng tạo.
- Cảm xúc đậm nét nhất là về đất nước.
2. Văn bản:
a. Hoàn cảnh sáng tác:
Hoàn thành 1955, đưa in trong tập “Người chiến sĩ”
b. Bố cục: 2 phần.
- Phần đầu: từ đầu đến “những buổi ngày xưa vọng nói về”
 Cảm hứng về đất nước.
- Phần sau: tiếp đến hết
 Những chặng đường kháng chiến.
II. Đọc - hiểu văn bản.

1. Mùa thu Hà Nội trong hoài niệm :

- Sáng mùa thu trong thiên nhiên trong lành của núi rừng Việt Bắc  tác giả nhớ về mùa thu của Hà Nội năm xưa
- Một mùa thu đẹp, đặc trưng nhưng cũng rất buồn
- Đầu không ngoảnh lại Những con người ra đi dứt khoát nhưng cũng đầy lưu luyến.
2. Mùa thu hiện tại ở chiến khu Việt Bắc:
- Nhiều thay đổi:
+ Tâm trạng con người: hào hứng, sôi nổi khi đứng giữa đất trời tự do.
+ Những hình ảnh, tính từ, điệp từ: khẳng định chủ quyền, sự trù phú, giàu có của đất nước.
- Sự suy tư, và tự hào về truyền thống anh hùng bất khuất của dân tộc.
3. Những suy tư và cảm nhận về đất nước trong chiến đấu:
- Đau thương, căm hờn quyết tâm đứng lên chiến đấu:
+ Những hình ảnh tương phản: sự đau thương của đất nước trong chiến tranh.
+ Kẻ thù huỷ hoại tất cả đời sống tinh thần cũng như vật chất.
+ Những từ ngữ diễn tả tâm trạng: sự hài hoà giữa cái chung – riêng, tình yêu lứa đôi – tình yêu đất nước.
+ Những con người hiền lành biến tình yêu nước nồng nàn thành sự cháy bỏng căm hờn và kiên quyết chiến đấu giành quyền sống chính đáng.
- Đất nước anh dũng, kiên cường:
+ Biện pháp đối lập: sự tàn bạo của giặc và tấm lòng yêu nước của dân ta.
+ Sự thay đổi về cảnh vật: vừa chiến đấu vừa xây dựng.
+ Sự thay đổi con người: giản dị mà bất khuất, kiên cường, quật khởi.
- Con người VN đã đứng đúng tư thế hào hùng rũ bỏ vết nhơ nô lệ
III. Tổng kết:
- Đây là bài thơ hay nhất của đời thơ NĐT.
- Tiêu biểu cho cái nhìn của ông về đất nước: mang vẻ đẹp trong sự đau thương.

3. Củng cố:
- Học thuộc bài thơ.
- Cảm xúc 2 mùa thu?
- Hình ảnh đất nước, con người Việt Nam trong chiến đấu?
4. Dặn dò:
- Các yếu tố tạo nhịp điệu và âm hưởng cho câu
- Làm bài tập 1, 2, 3, 4 SGK trang 130 theo 4 nhóm. Giờ sau, đại diện nhóm trình bày trên bảng phụ. Giáo viên sẽ củng cố.

(Thầy Nguyễn Thanh Tùng)

Bài tin liên quan
Chính phủ điện tử
Lễ bế giảng năm học 2018 - 2019

Lễ bế giảng năm học 2018 - 2019

    Sáng ngày 25/05/2019, trường THPT Trần Hưng Đạo tổ chức lễ bế giảng năm học 2018 - 2019, nhằm tổng kết năm học, tuyên dương khen thưởng tập thể, cá nhân đã có nhiều thành tích ...
Liên kết website
Thống kê truy cập
Hôm nay : 44
Hôm qua : 90
Tháng 09 : 8.175
Năm 2021 : 28.146